Türkiye’de Agile Fobi

Projelerin verimliliğini artırmada etkinliğini ispatlamış olan Agile yöntemler – özellikle Scrum – Türkiye’de de artık geniş bir kitleye hitap ediyor ve tercih ediliyor. Bir çok firma ve büyük organizasyonlar IT departmanlarında bu dönüşümü uygulamaya başladı. Hatta agile dönüşümü gerçekleştirmek üzere bünyelerinde ayrı bir dönüşüm departmanı oluşturan kurumlar bile mevcut.

Bu dönüşüm sürecinde dünyada ve Türkiye’de, her değişim sürecinde olduğu gibi, karşılaşılan bir takım problemler var. Türkiye’de özellikle kurum ve kuruluşların uyması gereken bir takım kurallar olmasından dolayı tüm dünyadan farklı sebepler de mevcut. “Agile fobi” diye adlandıracağım bu problemlerin Türkiye’de iki ayrı kaynağı var. Problemler yönetim ve ekip çalışanları olmak üzere iki ayrı kaynakta farklılıklar gösteriyor.

Agile fobinin iki ayrı kaynakta da en büyük bulunma sebebi “değişim korkusu”. Süregelen yöntemleri bırakıp yeni bir yöntemi denemek yönetimi de ekipleri de korkutan ve geri iten bir faktör. Değişim tüm dünyada bir korku olsa da özellikle Türk insanının geleneklere sıkı sıkıya bağlı olması var olan yapıyı değiştirmedeki zorluğu daha da güçlü kılıyor. Bu zorluğu önlemenin en iyi yolu Agile yöntemlerin iyi bilinmesi ve bu yöntemlerle elde edilecek verim ve başarının bilincine varılması.

Agile fobinin bir diğer sebebi Türkiye’de GSM operatörleri ve bankalar gibi büyük IT departmanlarına sahip organizasyonları denetleyen BTK, BDDK gibi kurumlar olması. Organizasyonların bu denetlemeler için bazı standartların dışına çıkmamaları ve bir takım çıktılar hazırlamaları gerekiyor. Bu standartlar ve gereken çıktılar da Agile fobinin en büyük sebebi. Bunu çözmek içinse anlayışın ve bakış açısının çok yukarılarda değişmesi gerekiyor ve yine bunun çözümü Agile yöntemlerin iyi bilinmesinden geçiyor.

Agile yöntemlerde ekipte “self organization”u etkin kılmak esas. Bu durum ise yönetim tarafını biraz korkutabilir ilk başta. Kararların ve taahhütlerin yönetimin dışında verilmesi, bizim kültürümüzde de çok yer almayan bir durum. Özellikle bu güce her zaman sahip olan yönetimin bu gücü bırakmak istemesi de zor. Bu sebepten dolayı agile yöntemler uzun süredir var olan ekiplere uzak bir bakış açısı.

Yönetim açısından bir diğer problem Agile yöntemlerde dizayn ve dökümantasyon gibi çıktıların yetersiz bulunması. Proje başında yapılan binlerce sayfalık  dizayn ve analiz dökümantasyonları olmayabilir evet çevik yöntemlerde herşey proje başında büyük dökümanlar olarak hazırlanmıyor. Agile yöntemlerde aslında dökümantasyon komple ortadan kalkmış değil aksine hazırlanan raporlar (burndown chart vs.), analiz dökümanları, backlog için gerekli dökümanların hazırlanması gerekiyor. Burada önemli olan gerekenin geretkiği yerde yeterli derecede yapılması. Verimliliği artırmak için boşa zaman harcamaktan kaçınmak bir bakıma.

Agile yöntemler ekip içinde de bir takım problemlerden dolayı tercih edilmiyor. Bu problemlerden bir tanesi görünebilirlik. Örneğin Scrum’da herkesin herşeyi görmesi, herşeyden haberdar olması esas. Bu görünebilirlik insanların her zaman rahat hareket etmesini engelliyor gibi görülebilir. Ancak şu unutulmamalı ki durumu ve engelleri görünebilir kılmak, engellerin daha kolay ortadan kaldırılmasını, gerekiyorsa önlemlerin önceden alınmasını ve bir çok risk durumunu ortadan kaldırabilmeyi beraberinde getirir.

Ekibin aynı zamanda birilerine hesap veriyor olmasından çekinmeleri yine Agile fobiyi oluşturan bir sebep. Scrumda yapılan “daily meeting”, sprint sonlarında yapılan retrospective toplantıları insanlara hesap veriyor hissi verebilir. Ancak bunlar görünebilirliğin artırılmasını sağladığından dolayı hesap vermek değil birşeylerin yolunda gittiğini veya gitmediğini anlamak ve değerlendirmek üzere insanlara şans vermek adına oldukça değerlidir.

Elbette değişim her zaman korkutucu gelir ve insanlar değişmekten kaçabilir. Ancak daha önce de dile getirdiğim gibi “Agile fobi” yi oluşturan bu sebepleri ancak Agile yöntemlerin ne olduğunu en doğru şekilde öğrenerek aşabiliriz.  Bir çok araştırma ve sonuçlar gösteriyor ki Agile yöntemler projelerde verimliliği ve elde edilen değeri artırmak için oldukça başarılı görünüyor. Biz neden denemeyelim?